11,494
עריכות
מ (החלפת טקסט – "<ref>" ב־"{{הערה|") תגיות: עריכה ממכשיר נייד עריכה דרך האתר הנייד |
אין תקציר עריכה |
||
| שורה 79: | שורה 79: | ||
קומענדיק פון שבת קודש, ווען מען האָט געלייענט ברבים די סדרה פון "תבוא אל הארץ", וועלכע הויבט זיך אָן מיט מצות '''ביכורים''' (מיט מערערע פרטים{{הערה|'''מערערע פרטים:''' עוד פרטים ראה במס' בכורים פ"ג. ברמב"ם הל' ביכורים פ"ג ופ"ד.}} פון הבאת ביכורים), | קומענדיק פון שבת קודש, ווען מען האָט געלייענט ברבים די סדרה פון "תבוא אל הארץ", וועלכע הויבט זיך אָן מיט מצות '''ביכורים''' (מיט מערערע פרטים{{הערה|'''מערערע פרטים:''' עוד פרטים ראה במס' בכורים פ"ג. ברמב"ם הל' ביכורים פ"ג ופ"ד.}} פון הבאת ביכורים), | ||
איז די פּאַסענדע צייט – לאחרי הפתיחה בברכה{{הערה|'''הפתיחה בברכה:''' ע"פ פתיחת אגרת הראשונה באגה"ק שבתניא. וראה מכתב עש"ק ח"י אלול ה'תשד"מ הערה ד"ה פותחין בברכה (לקו"ש חכ"ד ע' 641). וש"נ.}}, ברכה שהזמן גרמא, ברכת כתיבה וחתימה טובה לשנה טובה ומתוקה – אָפּצושטעלן זיך אויספירלעכער אויף דעם וואָס איז באַרירט געוואָרן בקיצור אין פאָריקן בריוו{{הערה|'''אין פאָריקן בריוו:''' דיום ד' פ' תבוא אל הארץ גו', ח"י אלול (לעיל [סה"ש תשנ"ב ח"ב] ע' 515 ואילך).}} וועגן מצות ביכורים, אַז דער אינהאַלט פון הבאת ביכורים איז די אַנערקענונג אַז די ברכה פון דעם אויבערשטן ברענגט אַ אידן די שפע תבואות און פירות אין זיין פעלד, וואָס דערפאַר גיט ער אַוועק דעם אויבערשטן '''מראשית כל פרי האדמה'''{{הערה|'''מראשית כל פרי האדמה:''' תבוא כו, ב.}}, פון די ערשטע און בעסטע פרוכטן פון דער פעלד, און דאַנקט דעם אויבערשטן פאַר אַלע זיינע חסדים. | איז די פּאַסענדע צייט – לאחרי הפתיחה בברכה{{הערה|'''הפתיחה בברכה:''' ע"פ פתיחת [[אגרת הקודש סימן א|אגרת הראשונה באגה"ק שבתניא]]. וראה מכתב עש"ק ח"י אלול ה'תשד"מ הערה ד"ה פותחין בברכה (לקו"ש חכ"ד ע' 641). וש"נ.}}, ברכה שהזמן גרמא, ברכת כתיבה וחתימה טובה לשנה טובה ומתוקה – אָפּצושטעלן זיך אויספירלעכער אויף דעם וואָס איז באַרירט געוואָרן בקיצור אין פאָריקן בריוו{{הערה|'''אין פאָריקן בריוו:''' דיום ד' פ' תבוא אל הארץ גו', ח"י אלול (לעיל [סה"ש תשנ"ב ח"ב] ע' 515 ואילך).}} וועגן מצות ביכורים, אַז דער אינהאַלט פון הבאת ביכורים איז די אַנערקענונג אַז די ברכה פון דעם אויבערשטן ברענגט אַ אידן די שפע תבואות און פירות אין זיין פעלד, וואָס דערפאַר גיט ער אַוועק דעם אויבערשטן '''מראשית כל פרי האדמה'''{{הערה|'''מראשית כל פרי האדמה:''' תבוא כו, ב.}}, פון די ערשטע און בעסטע פרוכטן פון דער פעלד, און דאַנקט דעם אויבערשטן פאַר אַלע זיינע חסדים. | ||
באַ אַ אידן איז דאָ דער שטענדיקער געפיל פון דאַנקבאַרקייט צום אויבערשטן{{הערה|'''דער שטענדיקער געפיל פון דאַנקבאַרקייט צום אויבערשטן:''' להעיר מב"ר פי"ד, ט: על כל נשימה ונשימה שאדם נושם צריך לקלס לבורא. יל"ש עה"פ (תהלים קנ, ו) כל הנשמה תהלל י"ה (רמז תתפט). וראה לקו"א להה"מ (הוצאת קה"ת) סי' רא (נ, ד). או"ת ע, ד (בהוצאת קה"ת תש"מ ואילך – סי' רל).}} פאַר זיינע חסדים אין בני חיי ומזוני, און די פרטים און פרטי פרטים אין יעדן פון זיי, ווי מיר זאָגן יעדן טאָג{{הערה|'''זאָגן יעדן טאָג:''' בתפילת העמידה ברכת מודים.}}, דריי מאָל{{הערה|'''דריי מאָל:''' ובשבת (ויוהכ"פ) ארבע (וחמש) פעמים.}}: "נודה לך . . על חיינו המסורים בידך . . ועל נפלאותיך וטובותיך שבכל עת ערב ובוקר וצהרים". | באַ אַ אידן איז דאָ דער שטענדיקער געפיל פון דאַנקבאַרקייט צום אויבערשטן{{הערה|'''דער שטענדיקער געפיל פון דאַנקבאַרקייט צום אויבערשטן:''' להעיר מב"ר פי"ד, ט: על כל נשימה ונשימה שאדם נושם צריך לקלס לבורא. יל"ש עה"פ (תהלים קנ, ו) כל הנשמה תהלל י"ה (רמז תתפט). וראה לקו"א להה"מ (הוצאת קה"ת) סי' רא (נ, ד). או"ת ע, ד (בהוצאת קה"ת תש"מ ואילך – סי' רל).}} פאַר זיינע חסדים אין בני חיי ומזוני, און די פרטים און פרטי פרטים אין יעדן פון זיי, ווי מיר זאָגן יעדן טאָג{{הערה|'''זאָגן יעדן טאָג:''' בתפילת העמידה ברכת מודים.}}, דריי מאָל{{הערה|'''דריי מאָל:''' ובשבת (ויוהכ"פ) ארבע (וחמש) פעמים.}}: "נודה לך . . על חיינו המסורים בידך . . ועל נפלאותיך וטובותיך שבכל עת ערב ובוקר וצהרים". | ||
| שורה 95: | שורה 95: | ||
כשם ווי ביכורים אין פשטות דאַרפן געבראַכט ווערן אין ירושלים און אַוועקגעלייגט ווערן אין בית המקדש, '''לפני מזבח ה' אלקיך'''{{הערה|'''לפני מזבח ה' אלקיך:''' תבוא כו, ד.}} – אַזוי איז אויך בנוגע אידן: זייענדיק די "ביכורים" פון וועלט, איז דער אמת'ער "אָרט" פון אידן, פון יעדער אידן, '''לפני ה' אלקיך''', אין בית המקדש. | כשם ווי ביכורים אין פשטות דאַרפן געבראַכט ווערן אין ירושלים און אַוועקגעלייגט ווערן אין בית המקדש, '''לפני מזבח ה' אלקיך'''{{הערה|'''לפני מזבח ה' אלקיך:''' תבוא כו, ד.}} – אַזוי איז אויך בנוגע אידן: זייענדיק די "ביכורים" פון וועלט, איז דער אמת'ער "אָרט" פון אידן, פון יעדער אידן, '''לפני ה' אלקיך''', אין בית המקדש. | ||
וואָרום די עיקר'דיקע מציאות פון אַ אידן איז זיין ג־טלעכע נשמה{{הערה|'''די עיקר'דיקע מציאות פון אַ אידן איז זיין ג־טלעכע נשמה:''' ראה תניא פכ"ט (לו, א). ר"פ לב. שעהיוה"א פ"ו (פ, סע"ב). רדב"ז לרמב"ם הל' ממרים פ"ב ה"ד.}}, וועלכע איז אַ '''חלק אלקה ממעל ממש'''{{הערה|'''חלק אלקה ממעל ממש:''' [[לקוטי אמרים פרק ב | וואָרום די עיקר'דיקע מציאות פון אַ אידן איז זיין ג־טלעכע נשמה{{הערה|'''די עיקר'דיקע מציאות פון אַ אידן איז זיין ג־טלעכע נשמה:''' ראה תניא פכ"ט (לו, א). ר"פ לב. שעהיוה"א פ"ו (פ, סע"ב). רדב"ז לרמב"ם הל' ממרים פ"ב ה"ד.}}, וועלכע איז אַ '''חלק אלקה ממעל ממש'''{{הערה|'''חלק אלקה ממעל ממש:''' [[לקוטי אמרים פרק ב|תניא רפ"ב]].}}, און דעריבער, איז יעדער איד, אין וועלכן מצב ער זאָל זיך נאָר געפינען, איז ער פאַרבונדן און געבונדן מיט דעם אויבערשטן און דערפאַר דאַרף ער זיך געפינען '''לפני ה' אלקיך'''. | ||
און דער געדאַנק דאַרף דורכדרינגען דעם גאַנצן לעבן פון אַ אידן בכלל און אויך בפרט. אַ איד דאַרף פילן ווי '''יעדער פרט''' פון זיין לעבן איז אַן ענין פון "ביכורים" צו השם יתברך: ניט נאָר ווען ער איז אַריינגעטאָן אין ג־טלעכע ענינים, די ענינים פון לימוד התורה און קיום המצוות, נאָר אפילו ווען ער איז באַשעפטיקט מיט וואָכעדיקע וועלט־זאַכן פון פרנסה וכדומה – וויבאַלד זיי זיינען דאָך דברי הרשות פון אַ '''אידן''', געהערן אויך זיי צום ענין פון '''ביכורים''', ובמילא דאַרפן זיי זיין דורכגענומען מיט דער פולסטער און העכסטער מאָס דערהויבנקייט און הייליקייט{{הערה|'''דברי הרשות . . דורכגענומען מיט . . הייליקייט:''' ראה גם מכתב עש"ק ח"י אלול תשמ"ג (לקו"ש חכ"ד ע' 622 ואילך). וש"נ.}}, ווי עס פּאַסט פאַר אַ זאַך וואָס ווערט געטאָן '''לפני ה' אלקיך'''. | און דער געדאַנק דאַרף דורכדרינגען דעם גאַנצן לעבן פון אַ אידן בכלל און אויך בפרט. אַ איד דאַרף פילן ווי '''יעדער פרט''' פון זיין לעבן איז אַן ענין פון "ביכורים" צו השם יתברך: ניט נאָר ווען ער איז אַריינגעטאָן אין ג־טלעכע ענינים, די ענינים פון לימוד התורה און קיום המצוות, נאָר אפילו ווען ער איז באַשעפטיקט מיט וואָכעדיקע וועלט־זאַכן פון פרנסה וכדומה – וויבאַלד זיי זיינען דאָך דברי הרשות פון אַ '''אידן''', געהערן אויך זיי צום ענין פון '''ביכורים''', ובמילא דאַרפן זיי זיין דורכגענומען מיט דער פולסטער און העכסטער מאָס דערהויבנקייט און הייליקייט{{הערה|'''דברי הרשות . . דורכגענומען מיט . . הייליקייט:''' ראה גם מכתב עש"ק ח"י אלול תשמ"ג (לקו"ש חכ"ד ע' 622 ואילך). וש"נ.}}, ווי עס פּאַסט פאַר אַ זאַך וואָס ווערט געטאָן '''לפני ה' אלקיך'''. | ||