לקוטי שיחות חלק א/לך לך: הבדלים בין גרסאות בדף

קפיצה לניווט קפיצה לחיפוש
מ
החלפת טקסט – "[[תורה אור/" ב־"[[תורה אור (אדמו"ר הזקן)/"
(יצירת דף חדש)
 
מ (החלפת טקסט – "[[תורה אור/" ב־"[[תורה אור (אדמו"ר הזקן)/")
 
(5 גרסאות ביניים של 2 משתמשים אינן מוצגות)
שורה 1: שורה 1:
{{לקוטי שיחות חלק א}}
{{לקוטי שיחות חלק א}}
== פרשת לך לך ==
{{יישור טקסט|שני הצדדים|
{{יישור טקסט|שני הצדדים|
א. עס שטייט עשרה נסיונות נתנסה אברהם אבינו{{הערה|[[משנה/אבות פרק ה#משנה ג|אבות פרק ה משנה ג]].}} (מיט צען נסיונות איז אברהם אבינו געפרואווט געוואָרן). איינער פון די ערשטע נסיונות – און אפשר אויך פון די גרעסטע – איז דער נסיון פון אור כשדים, פונדעסטוועגן אָבער ווערט דער דאָזיקער נסיון ניט דערמאָנט אין דער תורה בפירוש, נאָר בלויז דורך אַ רמז (אָנדייטונג). דער ערשטער נסיון וועלכער ווערט בפירוש דערמאָנט אין דער תורה איז דער נסיון פון "לך לך מארצך וממולדתך ומבית אביך".
א. עס שטייט עשרה נסיונות נתנסה אברהם אבינו{{הערה|[[משנה/אבות פרק ה#משנה ג|אבות פרק ה משנה ג]].}} (מיט צען נסיונות איז אברהם אבינו געפרואווט געוואָרן). איינער פון די ערשטע נסיונות – און אפשר אויך פון די גרעסטע – איז דער נסיון פון אור כשדים, פונדעסטוועגן אָבער ווערט דער דאָזיקער נסיון ניט דערמאָנט אין דער תורה בפירוש, נאָר בלויז דורך אַ רמז (אָנדייטונג). דער ערשטער נסיון וועלכער ווערט בפירוש דערמאָנט אין דער תורה איז דער נסיון פון "לך לך מארצך וממולדתך ומבית אביך".
שורה 11: שורה 12:
ווייל דער אַראָפּגיין אויף דער וועלט איז פאַר דער נשמה אַ גרויסע ירידה, און בפרט ווי דער רבי ברענגט אין אַ שיחה{{הערה|שבועות תרצ"ד אות יז און ווייטער. לקוטי דיבורים עמוד קסט.}} אַז איידער די נשמה קומט אַראָפ למטה ווייזט מען איר דעם גן עדן מיטן גיהנם, כדי זי זאָל וויסן וואָס זי האָט צו טאָן אויף דער וועלט, דעריבער איז דער אַראָפּנידערן פון דער נשמה צו באַלעבן אַ גוף אַ געצוואונגענע זאַך ביי דער נשמה – על כרחך אתה חי.
ווייל דער אַראָפּגיין אויף דער וועלט איז פאַר דער נשמה אַ גרויסע ירידה, און בפרט ווי דער רבי ברענגט אין אַ שיחה{{הערה|שבועות תרצ"ד אות יז און ווייטער. לקוטי דיבורים עמוד קסט.}} אַז איידער די נשמה קומט אַראָפ למטה ווייזט מען איר דעם גן עדן מיטן גיהנם, כדי זי זאָל וויסן וואָס זי האָט צו טאָן אויף דער וועלט, דעריבער איז דער אַראָפּנידערן פון דער נשמה צו באַלעבן אַ גוף אַ געצוואונגענע זאַך ביי דער נשמה – על כרחך אתה חי.


ב) פון דער צווייטער זייט אָבער, איז ניט קוקנדיק וואָס די ירידה איז אַזוי גרויס, קומט די נשמה דוקא דורך דער דאָזיקער ירידה, צו אַ מדריגה וועלכע איז נאָך העכער ווי זי איז געווען פריער, ווי דער באַוואוסטער מאמר{{הערה|[[לקוטי תורה/ויקרא|לקוטי תורה ויקרא]] מא, א. און נאָך.}} ירידה צורך עליה.
ב) פון דער צווייטער זייט אָבער, איז ניט קוקנדיק וואָס די ירידה איז אַזוי גרויס, קומט די נשמה דוקא דורך דער דאָזיקער ירידה, צו אַ מדריגה וועלכע איז נאָך העכער ווי זי איז געווען פריער, ווי דער באַוואוסטער מאמר{{הערה|[[לקוטי תורה (אדמו"ר הזקן)/ויקרא|לקוטי תורה ויקרא]] מא, א. און נאָך.}} ירידה צורך עליה.


ג. די דאָזיקע צוויי ענינים זיינען מרומז אין דעם פסוק לך לך מארצך וממולדתך ומבית אביך אל הארץ אשר אראך.
ג. די דאָזיקע צוויי ענינים זיינען מרומז אין דעם פסוק לך לך מארצך וממולדתך ומבית אביך אל הארץ אשר אראך.


"מארצך" מיינט ווי די נשמה שטייט אין דער בחינה פון רצון העליון, וואָס דאָס איז העכער פון דעם וואָס עס שטייט אין תניא ([[לקוטי אמרים פרק ב|פרק ב]]) אַז די נשמה נעמט זיך פון חכמה עילאה וואָס "הוא וחכמתו אחד" (דער אויבערשטער און זיין חכמה זיינען איינס) וואָרום רצון איז העכער פון חכמה{{הערה|[[לקוטי תורה/ויקרא|לקוטי תורה ויקרא]] כד, א. [[לקוטי תורה/במדבר|במדבר]] יב, א. און נאָך. דרך מצותיך דף צט.}}.
"מארצך" מיינט ווי די נשמה שטייט אין דער בחינה פון רצון העליון, וואָס דאָס איז העכער פון דעם וואָס עס שטייט אין תניא ([[לקוטי אמרים פרק ב|פרק ב]]) אַז די נשמה נעמט זיך פון חכמה עילאה וואָס "הוא וחכמתו אחד" (דער אויבערשטער און זיין חכמה זיינען איינס) וואָרום רצון איז העכער פון חכמה{{הערה|[[לקוטי תורה (אדמו"ר הזקן)/ויקרא|לקוטי תורה ויקרא]] כד, א. [[לקוטי תורה (אדמו"ר הזקן)/במדבר|במדבר]] יב, א. און נאָך. דרך מצותיך דף צט.}}.


– דאָס איז אויך דער ענין וואָס ער זאָגט אין תניא (פרק לב) "שכולן מתאימות, ואב אחד לכולנה", כולן מתאימות (אַלע זיינען גלייך) – דאָס איז מצד דער בחינה פון רצון, ואב אחד לכולנה (זיי האָבן אַלע איין פאָטער) – מצד דער בחינה פון חכמה. –
– דאָס איז אויך דער ענין וואָס ער זאָגט אין תניא (פרק לב) "שכולן מתאימות, ואב אחד לכולנה", כולן מתאימות (אַלע זיינען גלייך) – דאָס איז מצד דער בחינה פון רצון, ואב אחד לכולנה (זיי האָבן אַלע איין פאָטער) – מצד דער בחינה פון חכמה. –
שורה 27: שורה 28:
און אין אַ נידעריקערן אופן: מארצך, ממולדתך, מבית אביך – מיינט דאָס, בינה, ז"א ונוק'{{הערה|זהר ח"א עז, א. זע לקו"ת לג' פרשיות (אוה"ת לך (כרך ד) תרפה, א ואילך).}}.
און אין אַ נידעריקערן אופן: מארצך, ממולדתך, מבית אביך – מיינט דאָס, בינה, ז"א ונוק'{{הערה|זהר ח"א עז, א. זע לקו"ת לג' פרשיות (אוה"ת לך (כרך ד) תרפה, א ואילך).}}.


די דריי אויבן־דערמאָנטע מדריגות אין נשמה זיינען אויך פאַראַן ווי זיי זיינען אין דעם סדר העולמות: מארצך – ווי די נשמה שטייט נאָך העכער פון עולם האַצילות. מולדתך – ווי די נשמה שטייט אין עולם האַצילות, וואָרום דער שורש פון אַלע נשמות איז אין אַצילות{{הערה|זע לקוטי תורה שיר השירים ביאור השני לד"ה יונתי יט, א.}}, וואָס אין אצילות בכלל איז מאיר חכמה – דער יו"ד פון דעם שם הוי'{{הערה|הכולל חו"ב עילאין (פע"ח שער התפלין פט"ז ובכ"מ).}}. בית אביך איז די נשמה ווי זי קומט אַראָפּ אין עולם הבריאה, וואָס דאָרט לייכט ספירת הבינה{{הערה|תיקוני זהר ת"ו ועיין ב[[לקוטי אמרים פרק לט|תניא פל"ט]].}}, און מלכות דאצילות ווערט כתר דבריאה{{הערה|[[תורה אור/וירא|תורה אור פרשת וירא]] דף יד, א. [[לקוטי תורה/שלח|לקוטי תורה שלח]] לט, ב; אין נאָמען פון כתבי האריז"ל.}}.
די דריי אויבן־דערמאָנטע מדריגות אין נשמה זיינען אויך פאַראַן ווי זיי זיינען אין דעם סדר העולמות: מארצך – ווי די נשמה שטייט נאָך העכער פון עולם האַצילות. מולדתך – ווי די נשמה שטייט אין עולם האַצילות, וואָרום דער שורש פון אַלע נשמות איז אין אַצילות{{הערה|זע לקוטי תורה שיר השירים ביאור השני לד"ה יונתי יט, א.}}, וואָס אין אצילות בכלל איז מאיר חכמה – דער יו"ד פון דעם שם הוי'{{הערה|הכולל חו"ב עילאין (פע"ח שער התפלין פט"ז ובכ"מ).}}. בית אביך איז די נשמה ווי זי קומט אַראָפּ אין עולם הבריאה, וואָס דאָרט לייכט ספירת הבינה{{הערה|תיקוני זהר ת"ו ועיין ב[[לקוטי אמרים פרק לט|תניא פל"ט]].}}, און מלכות דאצילות ווערט כתר דבריאה{{הערה|[[תורה אור (אדמו"ר הזקן)/וירא|תורה אור פרשת וירא]] דף יד, א. [[לקוטי תורה (אדמו"ר הזקן)/שלח|לקוטי תורה שלח]] לט, ב; אין נאָמען פון כתבי האריז"ל.}}.


און דאָס זאָגט מען צו דער נשמה: לך לך מארצך וממולדתך ומבית אביך אַז זי זאָל אַראָפּגיין פון איר שורש און מקור אין די אַלע אויבן־דערמאָנטע דרגות, ביז – "אל הארץ אשר אראך" – אָנטאָן זיך אין אַן ערדיש־גשמיות'דיקן גוף, ווייל דוקא אין דעם דאָזיקן גשמיות'דיקן קערפער וועט זי צוקומען צו דער הויכער עליה.
און דאָס זאָגט מען צו דער נשמה: לך לך מארצך וממולדתך ומבית אביך אַז זי זאָל אַראָפּגיין פון איר שורש און מקור אין די אַלע אויבן־דערמאָנטע דרגות, ביז – "אל הארץ אשר אראך" – אָנטאָן זיך אין אַן ערדיש־גשמיות'דיקן גוף, ווייל דוקא אין דעם דאָזיקן גשמיות'דיקן קערפער וועט זי צוקומען צו דער הויכער עליה.
שורה 72: שורה 73:
צוליב דעם איז אויסגעקומען נאָך אַן אונטערשייד צווישן ישמעאל'ן מיט יצחק'ן – דער ענין פון ברית מילה, די איינציקע ספעציעלע מצוה, דורך וועלכער מען האָט דאַן (פאַר מתן תורה) געהאַט אַ פאַרבונד מיטן אויבערשטן.
צוליב דעם איז אויסגעקומען נאָך אַן אונטערשייד צווישן ישמעאל'ן מיט יצחק'ן – דער ענין פון ברית מילה, די איינציקע ספעציעלע מצוה, דורך וועלכער מען האָט דאַן (פאַר מתן תורה) געהאַט אַ פאַרבונד מיטן אויבערשטן.


ישמעאל האָט זיך גע'מל'ט צו דרייצן יאָר. בשעת מען ווערט אַלט דרייצן יאָר ווערט מען אַ בר שכל, דערפאַר ווערט מען דעמאָלט מחוייב אין מצוות{{הערה|[[משנה אבות פרק ה#משנה כא|אבות פרק ה, כא]]. [[קונטרס התפלה פרק ה|קונטרס התפלה פ"ה]].}} ווייל מען קען זיך שוין דאַן פאַרלאָזן אויף דעם מענטשנס אויפפירונג. איז מיט זיין שכל האָט ישמעאל מסכים געווען צו פאַרבינדן זיך מיטן אויבערשטן – האָט ער זיך דאַן גע'מל'ט.
ישמעאל האָט זיך גע'מל'ט צו דרייצן יאָר. בשעת מען ווערט אַלט דרייצן יאָר ווערט מען אַ בר שכל, דערפאַר ווערט מען דעמאָלט מחוייב אין מצוות{{הערה|[[משנה/אבות פרק ה#משנה כא|אבות פרק ה, כא]]. [[קונטרס התפלה פרק ה|קונטרס התפלה פ"ה]].}} ווייל מען קען זיך שוין דאַן פאַרלאָזן אויף דעם מענטשנס אויפפירונג. איז מיט זיין שכל האָט ישמעאל מסכים געווען צו פאַרבינדן זיך מיטן אויבערשטן – האָט ער זיך דאַן גע'מל'ט.


יצחק'ן האָט מען גע'מל'ט ווען ער איז אַלט געווען אַכט טעג. ביי אַ קינד פון אַכט טעג איז ניט שייך צו פרעגן. און פונדעסטוועגן האָט מען אים נאָך זייענדיק אַ קינד פאַרבונדן מיטן אויבערשטן, און מיט אַזאַ סאָרט פאַרבונד וואָס מען קען קיינמאָל ניט אָפווישן און אָפּמעקן – אַן אייביקער פאַרבונד, "ברית עולם" – ווי דער פסוק רופט עס אָן.
יצחק'ן האָט מען גע'מל'ט ווען ער איז אַלט געווען אַכט טעג. ביי אַ קינד פון אַכט טעג איז ניט שייך צו פרעגן. און פונדעסטוועגן האָט מען אים נאָך זייענדיק אַ קינד פאַרבונדן מיטן אויבערשטן, און מיט אַזאַ סאָרט פאַרבונד וואָס מען קען קיינמאָל ניט אָפווישן און אָפּמעקן – אַן אייביקער פאַרבונד, "ברית עולם" – ווי דער פסוק רופט עס אָן.
שורה 126: שורה 127:
דער רבי דער שווער זאָגט אין דער שיחה פון שמחת תורה תש"י{{הערה|געדרוקט אין קונטרס שמיני עצרת תשי"א (סה"מ תשי"א ע' 98).{{ש}} *28. תורה אור יא, א. תורת חיים ריש פרשת לך פרק א ואילך.}} אַז אברהם אבינו איז געווען אַ איד פון פינף און זיבעציק יאָר, אַ איד אַ "פּאָסעסאָר", אַ בעל הבית אויף אַלע זיינע הנהגות, "שכל הנעלם מכל רעיון"<sup>[28*]</sup>, וואָס דאָס אַלץ איז נאָך געווען פאַר דעם "לך לך", און במילא איידער ער האָט זיך גע'מל'ט. פאַרשטייט מען דאָך צו וואָס פאַר אַ מדריגה ער איז צוגעקומען דורך מצות מילה.
דער רבי דער שווער זאָגט אין דער שיחה פון שמחת תורה תש"י{{הערה|געדרוקט אין קונטרס שמיני עצרת תשי"א (סה"מ תשי"א ע' 98).{{ש}} *28. תורה אור יא, א. תורת חיים ריש פרשת לך פרק א ואילך.}} אַז אברהם אבינו איז געווען אַ איד פון פינף און זיבעציק יאָר, אַ איד אַ "פּאָסעסאָר", אַ בעל הבית אויף אַלע זיינע הנהגות, "שכל הנעלם מכל רעיון"<sup>[28*]</sup>, וואָס דאָס אַלץ איז נאָך געווען פאַר דעם "לך לך", און במילא איידער ער האָט זיך גע'מל'ט. פאַרשטייט מען דאָך צו וואָס פאַר אַ מדריגה ער איז צוגעקומען דורך מצות מילה.


מצות מילה איז פאַרבונדן מיט דעם ענין פון לידה (געבורט). אַלע ענינים צו וועלכע אברהם איז צוגעקומען ביז מצות מילה, האָבן אַ שייכות צו נבראים, דערפאַר האָט ער געקענט צוקומען צו זיי מיט זיין אייגענעם כוח. מצות מילה אָבער איז אַ ענין וואָס מען האָט געגעבן פון אויבן, ווי עס שטייט אַז מילת אַברהם איז דער ענין פון מילה שלמעלה{{הערה|[[תורה אור/לך לך|תורה אור סוף פרשת לך לך]] יג, ג.}} ומל ד' אלקיך את לבבך. און אַזוי בכלל – איז מען דורך מצות מילה ממשיך אורות נעלים ביותר, וואָס זיינען אינגאַנצן העכער פון בריאה און סדר ההשתלשלות{{הערה|אויספירלעך – זע לקוטי תורה תזריע ד"ה למנצח על השמינית, ספר המצות לה"צמח צדק" מצות מילה, ועוד.}}.
מצות מילה איז פאַרבונדן מיט דעם ענין פון לידה (געבורט). אַלע ענינים צו וועלכע אברהם איז צוגעקומען ביז מצות מילה, האָבן אַ שייכות צו נבראים, דערפאַר האָט ער געקענט צוקומען צו זיי מיט זיין אייגענעם כוח. מצות מילה אָבער איז אַ ענין וואָס מען האָט געגעבן פון אויבן, ווי עס שטייט אַז מילת אַברהם איז דער ענין פון מילה שלמעלה{{הערה|[[תורה אור (אדמו"ר הזקן)/לך לך|תורה אור סוף פרשת לך לך]] יג, ג.}} ומל ד' אלקיך את לבבך. און אַזוי בכלל – איז מען דורך מצות מילה ממשיך אורות נעלים ביותר, וואָס זיינען אינגאַנצן העכער פון בריאה און סדר ההשתלשלות{{הערה|אויספירלעך – זע לקוטי תורה תזריע ד"ה למנצח על השמינית, ספר המצות לה"צמח צדק" מצות מילה, ועוד.}}.


דערפאַר איז מילה פאַרבונדן מיט דעם ענין פון געבורט, וואָס ווען אַ ולד ווערט געבוירן איז דאָך דאָס אַ דבר חדש און די אַנטפּלעקונג פון דעם כוח פון אין סוף למטה, ווי עס ווערט דערקלערט אין חסידות{{הערה|[[לקוטי תורה/שיר השירים|לקו"ת שה"ש]] לט, ד ואילך. ד"ה כל המאריך באחד, תרפ"ו אות ד (סה"מ קונט' ח"ג ע' יא־יב). [[מאמר מים רבים תשי"ז - מוגה|ד"ה מים רבים תשי"ז]] (סה"מ מלוקט ח"א ע' נד־ה).}}.
דערפאַר איז מילה פאַרבונדן מיט דעם ענין פון געבורט, וואָס ווען אַ ולד ווערט געבוירן איז דאָך דאָס אַ דבר חדש און די אַנטפּלעקונג פון דעם כוח פון אין סוף למטה, ווי עס ווערט דערקלערט אין חסידות{{הערה|[[לקוטי תורה (אדמו"ר הזקן)/שיר השירים|לקו"ת שה"ש]] לט, ד ואילך. ד"ה כל המאריך באחד, תרפ"ו אות ד (סה"מ קונט' ח"ג ע' יא־יב). [[מאמר מים רבים תשי"ז - מוגה|ד"ה מים רבים תשי"ז]] (סה"מ מלוקט ח"א ע' נד־ה).}}.


במילא דאַרף די וואָך אַוודאַי זיין אַ פריילעכע, און אַזוי אויך די וואָכן וואָס קומען דערנאָך זאָלן אויך זיין פריילעכע, ווי דער רבי זאָגט{{הערה|שיחת שמיני עצרת תש"ג (הקדמה לקונט' צח – סה"מ תש"ט ע' סז־ח).}} אַז שמחת תורה ווערט נמשך דער מקיף כללי וועלכער איז כולל אַלע מקיפים פון גאַנץ חודש תשרי, און פון שמחת תורה ווערט דאָס נמשך אויף אַ גאַנץ יאָר.
במילא דאַרף די וואָך אַוודאַי זיין אַ פריילעכע, און אַזוי אויך די וואָכן וואָס קומען דערנאָך זאָלן אויך זיין פריילעכע, ווי דער רבי זאָגט{{הערה|שיחת שמיני עצרת תש"ג (הקדמה לקונט' צח – סה"מ תש"ט ע' סז־ח).}} אַז שמחת תורה ווערט נמשך דער מקיף כללי וועלכער איז כולל אַלע מקיפים פון גאַנץ חודש תשרי, און פון שמחת תורה ווערט דאָס נמשך אויף אַ גאַנץ יאָר.

תפריט ניווט